PLATFORM VOOR PUBLIC GOVERNANCE, AUDIT & CONTROL

TPC op

Sluit je aan bij de TPC Linked In-groep, neem deel aan discussies en ontmoet vakgenoten.
Naar Linked In

nieuws

Recensie: De eurocrisis, het verhaal van binnenuit

Bron TPC 2 - 2019
Laatste bijgewerkt op woensdag 08 mei 2019 om 09.44
Print dit artikelE-mail dit artikel

 

Jeroen Dijsselbloem, Prometheus Amsterdam, 2018, 295 blz., ISBN 9789044636437

Dijsselbloem heeft als voorzitter van de Eurogroep van 2013 tot 2018 alle besprekingen voorbereid en meegemaakt. Hij neemt de lezer, na een voorwoord in tien hoofdstukken, mee in hoe het in zijn waarneming rond de eurocrisis liep. Gesteund door de ‘monteur van de eurogroep’, de Engels-Amerikaanse Oostenrijker Thomas Wieser. Waarbij het continent langs de rand van de afgrond balanceerde en uiteindelijk gered werd. Wie en wat, de bankencrisis, de schuldencrisis, de onverwachte voorzitter, de crisis in Cyprus, de bankenunie, Griekenland, Schnapps und Frauen, een terugblik en een blik op de toekomst van de muntunie.

De belangrijkste ingrediënten van de bankencrisis worden helder uiteengezet. Over landsgrenzen heen waren onzichtbaar grote risico’s in het financiële stelsel geslopen en de dominostenen vielen over elkaar heen, met grote grensoverschrijdende besmettingsrisico’s. De schade was nauwelijks te overzien geweest als het echt mis zou zijn gegaan. De Europese bankensector was verpolitiekt, mede doordat veel in het buitenland geparkeerd krediet aan overheden was verstrekt.

Toezichthouders, formeel onafhankelijk, onderhielden ongezonde banden met de politiek. De rol van de Europese hoofdrolspelers komt zakelijk voor het voetlicht. Iedereen maakte wel eens fouten of deed onhandige stappen, inclusief Jeroen zelf. De hulp van het IMF leek nodig te worden en de Europese Commissie zag daarin de dreiging van het einde van de eurozone. Toch is die hulp er gekomen zonder dat de eurozone omviel.

Schrikbarend amateurisme en slim acteren troeven elkaar af. Nachten doorwerken is onvermijdelijk als het zo spannend wordt. Bewindslieden spelen met en tegen elkaar, ook op nationaal niveau. Dat maakt het belangrijk het spel te begrijpen en daarnaar te handelen. Dus soms ook anders te handelen dan afgesproken was. Het is geen boek met een stevig wetenschappelijk fundament of referentiekader. Theorie en praktijk laten zich ook niet altijd verbinden. Het is gewoon een leuk, bijna jongensboek dat inzicht biedt in hoe het spel op dit niveau gespeeld wordt.

Nobelprijswinnaar Robert Mundell staat overigens centraal in zijn benadering om de muntunie in stand te kunnen houden. Dan gaat het om de mogelijkheid van loon en prijsvorming binnen lidstaten. De mogelijkheden voor arbeid en kapitaal om zich te bewegen tussen lidstaten. En tot slot om de beschikbaarheid van financiële overdrachten tussen lidstaten om eenzijdige schokken op te vangen. Het project van de Bankenunie en van de Kapitaalmarktunie is zodoende cruciaal voor het economisch en politiek schokbestendig maken van de muntunie. Er is nog veel te doen.

Gepubliceerd op: woensdag 08 mei 2019 om 09.44
Laatste bijgewerkt op: woensdag 08 mei 2019 om 09.44