PLATFORM VOOR PUBLIC GOVERNANCE, AUDIT & CONTROL

TPC op

Sluit je aan bij de TPC Linked In-groep, neem deel aan discussies en ontmoet vakgenoten.
Naar Linked In

nieuws

Recensie: De nieuwe politiek van Europa

Bron TPC 2 - 2019
Laatste bijgewerkt op woensdag 08 mei 2019 om 10.46
Print dit artikelE-mail dit artikel

 

Luuk van Middelaar, Historische Uitgeverij, Brussel, 2017, 371 blz., ISBN 978065542465.

Luuk van Middelaar levert met dit boek een interessant inkijkje in de Brusselse werkelijkheid van Europa. Als historicus en politiek filosoof was hij een aantal jaren werkzaam voor Herman Van Rompuy en heeft hij in de keuken gestaan bij de veranderingen in de werkwijze in het zenuwcentrum van Europa. In vier delen, elf hoofdstukken en met een degelijke literatuurlijst wordt de lezer meegenomen in de belangrijkste ontwikkelingen van de afgelopen jaren. 

De eurocrisis (improviseren), de Oekraïne-crisis (onderhandelen), de vluchtelingencrisis (begrenzen) en de Atlantische crisis (opstaan) vormen de focuspunten in het eerste deel, waarin het ‘handelen’ centraal staat. Het tweede deel gaat over de tijdlagen en breuklijnen en de ironie van de geschiedenis. Het derde deel over ‘Regeren of niet?’ Daarbij staat de emancipatie van de uitvoerende macht centraal, met thema’s als gezag, besluitvaardigheid en handelingsvermogen. Het vierde deel gaat in op de oppositie en het gebrek aan een aangrijpingspunt daarvoor.

De crises leerden dat de Europese staten samen het lot in eigen handen moeten nemen, ofwel gebeurtenissen- en improvisatiepolitiek bedrijven, als tegenstelling tot regelpolitiek.

Van Middelaars inzet is niet Europa’s uitvoerende macht en alle institutionele verhoudingen in detail te bespreken, of haasje over te pleiten voor institutionele hervormingen. Dat genre heeft zijn eigen podia. Hij heeft het met dit boek behapbaar willen maken. En dat is hem naar mijn oordeel goed en inspirerend gelukt; het boek nodigt uit anders naar de verwikkelingen in Europa te kijken. Hij ontwart de dynamiek, de energie en de richting van de emancipatie en de ontplooiing van de uitvoerende macht van Europa. Het geheim van de ‘Chefsache’ zit niet in het wat, maar in het wanneer, de urgentie en actualiteit, de gevoeligheid in de situatie, het juiste moment van handelen. Wie bedwingt wanneer de storm? Die bedwingfunctie is, naar zijn oordeel, van levensbelang voor de Unie. Een Alleingang blijkt doorgaans niet te lonen; littekens helen en het leven gaat door.

In het vierde deel, ‘Oppositie’, onderzoekt hij de grondervaringen van het publiek om scherp te krijgen waarom het ‘Brussel’ ervaart als granieten blok waar niemand, ondanks alles, vat op krijgt. De erfenis van de regelfabriek en de gebeurtenissenpolitiek wachten steeds op een crisis om te handelen en scheppen zo hun eigen consensusdwang. Hij probeert duidelijk te maken dat de situatie van verbindende dissensus de oppositie de noodzakelijke ruimte biedt, niet om het einde van de Unie te verkondigen, maar om haar te veranderen, te verbeteren. Al met al slaagt Luuk van Middelaar heel goed in zijn missie, Europa als bestuurlijk fenomeen leesbaar te maken. Zeer de moeite waard voor iedereen die in Europa bestuurlijk iets wil halen en/of brengen. Historische feiten, praktische waarnemingen en theoretische bespiegelingen worden inspirerend afgewisseld. 

Gepubliceerd op: woensdag 08 mei 2019 om 10.46
Laatste bijgewerkt op: woensdag 08 mei 2019 om 10.46