PLATFORM VOOR PUBLIC GOVERNANCE, AUDIT & CONTROL

TPC op

Sluit je aan bij de TPC Linked In-groep, neem deel aan discussies en ontmoet vakgenoten.
Naar Linked In

nieuws

Recensie: Klimaatbeleid: kosten, kansen en keuzes

Bron TPC 1 - 2019
Laatste bijgewerkt op donderdag 28 februari 2019 om 13.18
Print dit artikelE-mail dit artikel

 

Daan van Soest, Reyer Gerlagh, Sjak Smulders, preadviezen van de Koninklijke Vereniging voor de Staatshuishoudkunde, uitgegeven door ESB 2018, 176 blz. ISBN 97890826379.

Sinds 2015 staat de klimaatverandering wereldwijd weer volop in de belangstelling met het Klimaatakkoord in Parijs. De bijdragen in deze bundel (elk hoofdstuk een andere auteur met gedegen werk en literatuurlijst) geven inzicht in de opgaven waar we ons in Nederland voor gesteld zien. Ze maken duidelijk wat de kosten van een streng klimaatbeleid zijn en welke kansen ze biedt. De hoofdstukken zijn geschreven door een keur van auteurs. Groene innovatie en duurzame economie staan weer vol in de aandacht met onder andere de Nobelprijzen in 2018. De preadviezen zouden door alle overheden, hun bestuurders, adviseurs en controllers serieus genomen moeten worden. Bestudeerd om te bepalen welke maatregelen in de eigen context de beste zouden kunnen zijn om bij te dragen aan een duurzame economie.

Gevolgen van klimaatverandering en doelen van beleid vormen de prelude en het eerste deel, met vier artikelen over het akkoord van Parijs, wie past zich aan: de mens of de natuur, de economische afwegingen en de migratie. De Nederlandse economie vormt het tweede deel met vijf artikelen over groene groei en werkgelegenheid, de randvoorwaarden voor succes van de energietransitie, de instrumentkeuze, de circulaire economie als vliegwiel en slim energiebeleid voor een stugge vastgoedmarkt. Het derde deel gaat over de internationale context met vijf artikelen over internationale handel, de groene paradox, koolstofheffing en GEO-engineering. Het laatste hoofdstuk sluit af met lessen voor het Nederlandse klimaatbeleid. Al met al wordt stevig werk geleverd en wordt verder gekeken dan vaak het geval is. De blik is ruim. In de economie worden effecten geabsorbeerd door allerlei structurele veranderingen tussen en binnen sectoren waardoor het uiteindelijke effect kleiner en of anders is dan oorspronkelijk verondersteld.

Het beleid moet zich niet alleen richten op grote infrastructurele projecten zoals dijkverstevigingen, maar ook op lokale maatregelen zoals groene daken, overloopgebieden en aangepast bouwen. Het verschil tussen groene en grijze groei is macro veel minder groot dan het lijkt. De verwachte economische groei kan de kosten gemakkelijk aan. Allocatie en verdeeleffecten zijn echter wel groot. Daar zit de adder. Een grote verschuiving tussen sectoren is voorspelbaar. Omscholing van veel arbeidskrachten is essentieel. De internationale effecten van het Nederlandse klimaatbeleid worden voor een belangrijk deel bepaald door de aanbodzijde van fossiele brandstoffen met de groene paradox als groot risico van voorgenomen beleid. CO2-beprijzing vormt een essentieel instrument, Europese samenwerking een zeer belangrijke succesvoorwaarde. De verwachtingen van GEO-engineering mogen niet te groot zijn. 

De verwachting wordt uitgesproken dat het polderen in Nederland te veel oponthoud geeft. De beleidssuggesties zijn uiterst praktisch. Uiteindelijk is het nemen van duurzame maatregelen een kwestie van verantwoordelijkheid nemen, maar ook een kwestie van kosten en baten. Met een eerste vergroening van het belastingstelsel zette de overheid al een belangrijke stap in het verbeteren van de financiële kosten-batenverhouding van duurzame productie en consumptie. Daarmee creëert ze prikkels voor een versnelde transitie naar een duurzame samenleving. Maar de Klimaattafels tonen aan dat meer nodig is. Een gelijk speelveld voor alle sectoren zet goedwillende beloftes om in grote veranderingen.

 

Gepubliceerd op: donderdag 28 februari 2019 om 13.17
Laatste bijgewerkt op: donderdag 28 februari 2019 om 13.18