PLATFORM VOOR PUBLIC GOVERNANCE, AUDIT & CONTROL

TPC op

Sluit je aan bij de TPC Linked In-groep, neem deel aan discussies en ontmoet vakgenoten.
Naar Linked In

nieuws

Recensie: Omwenteling van ­mensen, organisaties en samenleving

Bron TPC 4 - 2018
Laatste bijgewerkt op donderdag 25 oktober 2018 om 13.49
Print dit artikelE-mail dit artikel

Jan Rotmans, Antwerpen: De Arbeiderspers, 157 blz., ISBN 9789029520379

omwentelingJan Rotmans legt ons uit dat we in een revolutionair tijdperk leven. En vraagt zich af hoe we dat kunnen overleven. Een ernstig fietsongeluk heeft hem zelf geleerd wat transformeren kan betekenen voor mensen. Hij maakt daarbij met aansprekende verhalen de verbinding tussen hoofd, hart en handen. Eerst beschrijft hij de maatschappelijke omwenteling, dan de organisatorische omwenteling om te eindigen bij de menselijke omwenteling. Er ontwikkelt zich van onderaf een samenleving met nieuwe waarden en vormen van solidariteit. Hij toont zich optimistisch en pessimistisch tegelijkertijd.

De silo’s van monodisciplines brokkelen af. Multidisciplinariteit en circulariteit ontwikkelen zich. Oude machtsposities brokkelen af en nieuwe vestigen zich. De beweging komt van onderop. Kenmerkende oude waarden als effectiviteit, efficiency, rendement, controle en beheersing verliezen hun waarde; die horen bij de vorige eeuw. Nieuwe leidende paradigma’s tekenen zich af. Dan gaat het om waarden toevoegen, in plaats van waarden ontlenen. Van bezit naar gebruik, van zelfredzaamheid naar samenredzaamheid. 

De tijd lijkt rijp voor een Transitiewet Nieuwe Economie. De visionaire econoom Jeremy Rifkin en zijn team hebben twee jaar lang gewerkt aan een ambitieus plan voor de regio Rotterdam-Den Haag. Via een integrale systeembenadering zijn doelen (schoon, slim, circulair, decentraal en zo inclusief mogelijk) gekoppeld aan vijf transitiepaden en een portfolio aan projecten. Vol wordt ingezet op de nieuwe economie. Er is een transitiegroep, een soort transitiearena als lerend netwerk, met koplopers uit alle sectoren. Lange en korte termijn worden gekoppeld.

De nieuwe tijd vraagt om een andere hiërarchie, niet verticaal maar horizontaal, niet hiërarchisch maar organisch, niet log maar wendbaar. Ze werkt op basis van een aantal basisprincipes; eenvoudig georganiseerd, mensen begrijpen, multidisciplinair, lerend en op basis van vertrouwen. De politie, de zorg, woningcorporaties, banken, het havenbedrijf Rotterdam; ze worden besproken. Rotmans adviseert te starten vanuit een smal en diep draagvlak, het schier ondenkbare te oefenen, gebruik de zekerheid van onzekerheid, het sturen op de onzekerheid en de stap maken van omdenken naar omdoen. De persoonlijke transformaties van een zorgondernemer, een schoolleider, een ambtenaar, een manager, een politica, een student en een bankier krijgen aandacht. Steeds weer moeten mensen hun angsten overwinnen. Het zit in de mensen zelf. 

Rotmans, hoogleraar duurzaamheid en transities aan de Erasmus Universiteit, laat de lezer een boeiend perspectief op de veranderingen zien waar we in zitten, en waar je als bestuurder en manager in het publieke domein beslist kennis van moet nemen als je zelf aan de slag wilt met de veranderingen die onvermijdelijk zijn.

Gepubliceerd op: woensdag 15 augustus 2018 om 15.19
Laatste bijgewerkt op: donderdag 25 oktober 2018 om 13.49